صنعت چای در ایران به عنوان یکی از بخشهای استراتژیک کشاورزی، در سال جاری شاهد تحولات چشمگیری در حوزه تجارت خارجی و تولید داخلی بوده است. حبیب جهانساز، رئیس سازمان چای ایران، در گفتگویی جدید با تشریح جزئیات عملکرد این سازمان، از جهش خیرهکننده در آمار صادرات این محصول خبر داد. بر اساس آمارهای رسمی منتشر شده، در هشت ماهه نخست سال جاری، حجم صادرات چای ایرانی با رشد خیرهکننده ۴۸ درصدی نسبت به مدت مشابه سال گذشته مواجه شده است. این افزایش چشمگیر نشاندهنده تغییر مسیر تجارت کشاورزی ایران به سمت محصولات با ارزش افزوده بالا و تمرکز بر بازارهای جهانی است. صادرات چای در این بازه زمانی به رقم ۹.۸ میلیون تن رسیده است. ارزش ارزی این حجم از صادرات بالغ بر ۱۲ میلیون دلار برآورد شده که تزریق نقدینگی مناسبی به چرخه اقتصادی بخش کشاورزی محسوب میشود.
این دستاوردها در شرایطی حاصل شده است که بازارهای جهانی به شدت رقابتی هستند و استانداردهای سختگیرانهای برای ورود محصولات خوراکی اعمال میکنند. حبیب جهانساز با اشاره به زیرساختهای ایجاد شده، تاکید کرد که این موفقیتها اتفاقی نبوده و نتیجه برنامهریزیهای دقیق و بازرسیهای مستمر در تمامی مراحل زنجیره تولید است. سازمان چای با اتخاذ اقدامات قاطع، نظارت بر باغهای چای و کارخانههای فرآوری را تشدید کرده تا محصول نهایی با بالاترین کیفیت ممکن به دست مصرفکننده برسد. یکی از راهبردهای اصلی سازمان، حمایت مستقیم از چایکاران و کشاورزان بومی در استانهای گیلان و مازندران بوده است. این حمایتها شامل آموزشهای نوین، بهزراعی باغها و تضمین خرید محصول با قیمتهای منصفانه است که انگیزه تولیدکنندگان را برای ارتقای کیفیت دوچندان کرده است.
علاوه بر حمایت از تولید، سازمان چای نگاه ویژهای به کنترل بازار داخلی و مدیریت واردات داشته است. جهانساز خاطرنشان کرد که برای تقویت جایگاه چای ایرانی، گامهای مؤثری جهت جلوگیری از واردات بیرویه و غیرضروری چای به کشور برداشته شده است. او تصریح کرد: «ما با پیگیریهای مداوم و شبانهروزی، تدابیر شدیدی را برای حمایت از تولیدکنندگان داخلی اتخاذ کردیم تا فضای رقابتی سالمی در کشور ایجاد شود.» این رویکرد انقباضی در برابر واردات، نه تنها به حفظ ذخایر ارزی کشور کمک کرده، بلکه فرصت بینظیری را در اختیار برندهای داخلی قرار داده تا کیفیت واقعی چای ایرانی را به ذائقه مصرفکنندگان بازگردانند. رئیس سازمان چای معتقد است که پتانسیل تولید در ایران بسیار فراتر از آمارهای فعلی است و با تنوعبخشی به محصولات، میتوان سهم بیشتری از کیک اقتصادی بازار جهانی را از آن خود کرد.
در همین راستا، توسعه تولید محصولاتی همچون چای سبز و انواع دمنوشهای گیاهی در دستور کار قرار گرفته است. افزایش تولید این محصولات نوین میتواند سبد صادراتی ایران را متنوعتر کرده و مشتریان جدیدی را در اقصی نقاط جهان جذب نماید. نگاهی به آمارهای پیشین نیز تاییدکننده این روند صعودی است؛ به طوری که در اوایل سال جاری، ایران موفق به صادرات ۱۳ هزار تن چای به ارزش ۱۷ میلیون دلار شده بود. در این میان، کشورهای روسیه و هند به عنوان اصلیترین مقاصد صادراتی و خریداران استراتژیک چای ایرانی شناخته میشوند. استقبال بازار روسیه از چای ایران به دلیل نزدیکی جغرافیایی و استانداردهای بهداشتی، و حضور در بازار هند به عنوان یکی از قطبهای چای جهان، نشاندهنده قدرت رقابتپذیری محصول ایرانی است.
یکی از کلیدیترین ویژگیهایی که چای ایرانی را در سطح بینالمللی متمایز میکند، سلامت و ارگانیک بودن آن است. برخلاف بسیاری از کشورهای تولیدکننده بزرگ که از مقادیر زیادی سموم شیمیایی و دفع آفات استفاده میکنند، چای ایرانی به دلیل اقلیم خاص و روشهای سنتی، در زمره سالمترین چایهای جهان قرار دارد. عدم استفاده از سموم در فرآیند کشت، چای ایران را به یک «محصول سبز» تبدیل کرده که به راحتی میتواند سختگیرانهترین گواهیهای سلامت اروپا و آسیا را دریافت کند. این شهرت جهانی اکنون به یک برند ملی تبدیل شده و چای را به یکی از شاخصهای مهم صادرات غیرنفتی بدل کرده است. با تکیه بر این اعتبار، انتظار میرود در سالهای آتی شاهد حضور پررنگتر چای ایرانی در قفسه فروشگاههای زنجیرهای بزرگ جهان باشیم.
در نهایت، استمرار این مسیر نیازمند نوسازی ماشینآلات کارخانههای چایخشککنی و حمایتهای مالی بیشتر از کشاورزان برای اصلاح ساختار باغهاست. حبیب جهانساز در پایان سخنان خود ابراز امیدواری کرد که با همکاری دولت و بخش خصوصی، موانع لجستیکی و بانکی مسیر صادرات برطرف شود تا چای ایرانی بتواند به جایگاه واقعی خود به عنوان بنچمارک صادرات غیرکالایی دست یابد. این رشد ۴۸ درصدی تنها آغاز یک تحول بزرگ در اقتصاد کشاورزی شمال کشور است که ثمرات آن در بهبود معیشت هزاران خانوار چایکار متجلی خواهد شد. سرمایهگذاری در بخش بستهبندی و بازاریابی مدرن میتواند ارزش افزوده این طلای سبز را تا چندین برابر افزایش دهد و ایران را به یکی از پنج صادرکننده برتر چای ارگانیک در جهان تبدیل کند.
منبع خبر : tvbrics.com
نظرات کاربران